MARSHALL, George Catlett
Amerikan kara kuvvetlerinde general ve devlet adamı. 31
Aralık 1880de Pensilwanya Eyâleti Uniontownda dünyâya geldi ve 16
Ekim 1959 da Washingtonda öldü. Asker olarak mesleğinin zirvesine ulaşarak mareşal olmuş, sonraları başkan yardımcılığı görevinde bulunmuştur.
1952 senesinde
Avrupaya yapılan Marshall Planının hazırlayıcısıdır.
Marshall,
1901 senesinde Virginia asker okulunu bitirdikten sonra Filipinlerde ve Batı
Amerikada görev yaptı.
1907 senesinde Süvârî Okulunu,
1908de Harb Akademisini bitirdi, sonra iki sene burada öğretmenlik yaptı.
1913-1916 senelerinde Filipinlerde General Hunter Liggettin kurmay başkanı olarak çalıştı. Burada gösterdiği başarılarıyla Tümgeneral James Franklin Bell tarafından “Zamânın en zekî askerî dehâsı” ünvânı verildi. Birinci Dünyâ Savaşı dolayısıyla
Tamamı için linke tıklayın" href="http://ansiklopedi.bibilgi.com/Temmuz">Temmuz 1917de
Fransaya gönderildi. Başarıları burada da devâm etti.
1919 ile
1924 seneleri arası General John J.Persihge yardımcı oldu. 1924-1936 seneleri arasında
Çinde ve Amerikanın muhtelif yerlerinde görevini sürdürdükten sonra
1936 senesinde tuğgeneral oldu.
1939 da genel kurmay başkanlığına getirildi.
1940 da Avrupadaki gerginlikleri gören Marshall, Amerikanın herhangi bir çatışmaya girebileceğini önceden sezerek seferberlik îlân etti. 7 Aralık
1941de Pearl Harbour Baskınından sonra Birleşik Devletlerin Genelkurmay başkanlarının başına askerî strateji uzmanı seçildi. Bu görevinde Avrupadaki ve Pasifikteki kuvvetleri yönetti.
1944 Aralık ayında kendisine mareşal ünvânı verildi. Savaş sonunda ordunun sayısı 200.000den 8 milyona çıkmıştı.
1945te görevinden istifâ edince Marshall, başkan Harry S. Trumanın elçisi olarak arabuluculuk görevi ile Çine gönderildi. Milliyetçilerle komünistler arasında yaptığı çalışmalar neticeye fazla etki etmeyince tekrar
ABDye döndü ve başkan yardımcılığı görevine tâyin edildi. Bu görevinde, meşhur Truman Doktrini olarak bilinen ve dünyâ çapında komünist olmayan ülkelerin kalkınması için yapılan yardımın ana hatlarını ve teferruatını hazırladı. Bu doktrini Harvard Üniversitesinde konferans vererek savundu. Doktrin Avrupada Marshall Plânı olarak bilinir. Marshall Plânınının esâsını, savaştan harap çıkmış Avrupa devletlerinin komünizm felâketine düşmemesi teşkil eder. Çünkü batı Avrupada komünist partiler yiyecek sıkıntısı, ev darlığı gibi savaş âfetlerinin getirdiği yoklukları istismâr ederek oldukça kuvvetlenmişlerdi.
Truman Doktrini veya Avrupayı kalkındırma programı olarak bilinen Marshall plânı ana hatlarının tespiti maksadıyla 27
Tamamı için linke tıklayın" href="http://ansiklopedi.bibilgi.com/Haziran">Haziran 1947 senesinde Pariste bütün Avrupa devletlerinden gelen delegelerle toplantı yapıldı. Marshall bu yardımdan Sovyetlerin ve faşist
İspanyanın istifâde etmesinin şiddetle karşısına çıktı. Nihayet Marshall Planı, Truman Doktrinine uygun bir şekilde Sovyetleri ve bâzı doğu Avrupa devletleri ile İspanyayı program dışı bırakacak şekilde 2
Nisan 1948de ABD Senatosunca onaylandı. Avrupayı Kalkındırma Programı 1948-1952 arasında uygulanacak şekilde yürürlüğe sokuldu. Bu arada 16 Avrupa devletine yapılan yardım miktârı 13 milyon doları geçti. Yardımın % 85i hibe, % 15i ise kredi şeklinde yapılıyordu. Marshall yardımından en fazla
İngiltere ve Fransa istifâde etti. Bu plân başarılı olunca ABD, diğer dünyâ devletlerine de aynı şekilde yardım programları tatbik etti.
1955 senesinde ABDnin bütün dünyâ devletlerine yaptığı yardım 51 milyar doları geçmişti. Bu yardımlar sâyesinde Avrupa
1960larda ABDli üreticilerle rekâbet edebilecek seviyeye ulaştı.
Marshall Plânının tatbiki ile Avrupada komünizmin revaçtan düşmesi, komünist blokun soğuk savaş usullerini tercih etmesine yol açtı. Doğu Avrupa devletlerinin batı Avrupa devletlerinden teknik yönde geri kalması komünist blokta kıpırdanmalara sebeb oldu. Bunun üzerine Sovyetler kuvvet kullanarak önce
Macaristanı, sonra da Çekoslovakyayı işgal ettiler. Marshall
1953 senesinde Nobel Barış Ödülüne lâyık görüldü.
İlgili Olabilecek Başlıklar: