Dijital sanat

Dijital sanat veya sayısal sanat, genel anlamda üretilişinde bilgisayarın rol aldığı, fiziksel olmayan nesnelerin üretilmesiyle gerçekleşen sanat biçimine denir. Bu süreçte bilgisayar geleneksel anlamda bir yardımcı araçtan vazgeçilmez bir ortak yaratıcı konumuna kadar uzanan tayfın herhangi bir yerinde bulunabillir. Sürecinde bilgisayarın sadece alışılageldik kullanımının rol aldığı işler genelde bu sınıflandırmaya alınmazlar. 1990'lardaki dijital devrim sonrası sayıları artan dijital ressamlar ve baskıcılar sanat çevreleri ve müzeleri tarafından fazla kabul görmeseler de internet sanatı ve yazılım sanatı gibi dallar sanat müzelerine girmiştir. Dijital tekniklerin sağladığı imkanların çeşitliliği, sanatçılara bunları araç, ortam veya konu olarak kullanabilme seçimi yaratmıştır. Dijital sanata temelde bu seçimler doğrultusunda bakabiliriz:

Dijital teknolojilerin araç olarak kullanılması

Üretimin bütünü veya bir kademesinde dijital teknolojiler kullanımı, sunum biçiminin geleneksel ortamlardan yapılması:
  • Fotoğraf ve Baskı
  • Heykel

    Dijital teknolojilerin ortam olarak kullanılması

    Üretilmesinden sunumuna kadar dijital teknolojileri kullanıp olanaklarının irdelenmesi:
  • Yerleştirme (Enstalasyon)
  • Film, video ve animasyon
  • Internet ve ağ sanatı
  • Yazılım sanatı ('Software art')
  • Sanal gerçeklik ('virtual reality') ve genişletilmiş gerçeklik ('augmented reality')

    Dijital teknolojilerle bağlantılı konuların kullanılması

    En etkili şekilde dijital teknolojiler tarafından ifade edilebileceği düşünülen konuların kullanılması:
  • Yapay Yaşam
  • Veritabanları ve veri görsellemesi
  • Metin ve anlatı ortamları
  • Oyunlar
  • Aktivizm ve 'Hacktivism'

    Dijital sanat eseri

    Dijital sanat eseri, dijital olarak kaydedilmiş bir resim verisi, bir hiper-metin (hypertext), bir veritabanı veya bir program olabilir. Geleneksel sanat eserinin aksine insan tarafından algılanan biçimiyle sanat objesi aynı şey değildir. Temel biçim teknik bir ortam yoluyla insan tarafından görülür/duyulur/hissedilir hale getirilir. Bu tekrardan temsilin biçimi sanat eseriyle değil onu insana ileten teknik ortamla bağlantılıdır. Bu bakımdan dijital sanat ile gösteri sanatları arasında bir benzerlik vardır; bir tiyatro oyunu için yazılan senaryo ile salonda oynanan oyun arasındaki farka benzer bir ayrım burda da söz konusudur.

    Kaynaklar

  • Paul, Christiane (2003): Digital Art: Thames & Hudson Ltd, London
    Dijital sanat bilgisi için webde arama yapın.

    İlgili Olabilecek Başlıklar: