Demokratik Parti (ABD)
Amerika Birleşik Devletleri'ndeki iki büyük partiden biri. Diğeri
Cumhuriyetçi Parti'dir. Genelde izlediği siyaset ortanın solu olarak tanımlanabilir. Fakat siyasi çizgisi Sosyalist Enternasyonal kuruluşunca tanımlanan Sosyal Demokrat çizgisine göre oldukça sağda kalır.
Demokrat Parti son 50 yıl içinde genel olarak
Cumhuriyetçi Parti'ye göre başkanlık seçimlerinde daha az bir başarı gösterdi. Fakat aynı dönemde, özellikle(
1950-
1990) yılları arasında, Temsilciler Meclisi ve Senato seçimlerinde
Cumhuriyetçi Parti'ye göre çok daha başarılı oldu. Ancak
1994 yılında bu üstünlüğünü kaybeden Demokratik Parti
2001 yılında
George W. Bush'un başkan seçilmesinden sonra 6 yıl süreyle devletin hem yasama hem de yürütme kanatlarında muhalefet rolüyle yetindi.
7 Kasım 2006 ara seçimlerinde bu koşullar tekrar değişti. Demokrat Parti 12 yıldan sonra ilk defa hem Senato hem de Temsilciler Meclisinde çoğunluğu ele geçirdi.
Tarihçesi
Demokrat Parti 1828 yılında kuruldu.
1860'lı yıllarda
İç Savaş sırasında ikiye ayrıldı. Güneyli demokratlar kölelik yanlısıydılar. Kuzeyli demokratlar köleliğe karşı çıkıyorlardı.
Cumhuriyetçi Parti bu ortam içinde köleliğe karşı olarak kuruldu ve Cumhuriyetçi aday
Abraham Lincoln başkan seçildi. Güneyliler savaşı kaybettikten sonra uzun bir süre kuzeyin baskısı altında yaşadılar. Bu döneme "Yeniden Yapılanma" denir. Baskı ortamı güneyde büyük bir tepki yarattı ve bu tepkiyi kendi çıkarına kullanan Demokrat Parti güneyde özellikle beyazlar arasında büyük bir destek buldu.
1929 yılında
New York Borsası'nda meydana gelen ani bir çöküntü Amerika'da 10 yıl süren bir ekonomik gerileme ve sıkıntı dönemini başlattı. Bu döneme "Büyük Gerileme"
(The Great Depression) adı verilir. Demokrat Parti'nin adayı
Franklin D. Roosevelt bu dönemde başkanlığa seçildi ve ekonomik gerilemenin etkisini azaltmak için sosyal sigorta, işsizlik sigortası gibi alanlarda birçok reformlar yaptı. İşte bu dönemde Demokrat Parti'nin ortanın solu çizgisi belirginleşmeye başladı.
İç savaştan beri Cumhuriyetçi Parti'ye oy veren siyah Amerikalılar Demokrat Parti'ye yönelmeğe başladılar. İşçi sendikaları da Demokratik Parti'nin çalışanlara kazandırdığı hakların etkisiyle üyelerini Demokrat Parti'ye yönelttiler.Amerika'nın güneyinde Demokrat Parti'nin sahip olduğu destek yavaş yavaş kaybolmağa başladı. Bunun yerine büyük şehir merkezlerinin yoğunlaştığı kuzeydoğu,
ortabatı eyaletleri ve
Kaliforniya gibi batı bölgeleri Demokrat Parti'nin kuvvet merkezleri haline geldi.
Partinin İzlediği Çizgi
Genelde günümüzde
Demokrat Parti siyah Amerikalılar,
Katolikler,
Yahudiler, göçmenler, kadınlar ve yüksek eğitimli kişiler arasında destek bulmaktadır. İşverenlerin ve büyük firmaların karşısında işçilerin ve çalışan kesimin yanında yer alır.
Kürtaj haklarının kısıtlanmasına karşı kesin bir tavır almıştır.
Eşcinsellerin ve diğer azınlıkların haklarını savunan bir siyaset izler. Devletin gerektikçe vergileri arttırarak, az gelirli yurttaşlara daha geniş olanaklar sağlaması yanlısıdır. Çevre kirliliğini önleme konusunda titizlik gösterir. Dış siyaset konusunda
Cumhuriyetçi Parti'ye göre daha ılımlı bir tutum sergiler.
Partinin Günümüzdeki Durumu
Demokrat Parti'den seçilen başkan
Bill Clinton 1990 yıllarında çok başarılı bir başkanlık dönemi yaşadı. Kalkınma oranı yükseldi. İşsizlik oranı düştü. Bütçe açığı kapatıldı. Amerikan ordusu dünya çapında sadece insancıl amaçlarla
Bosna,
Kosova gibi yerlerde müdahelelerde bulunmakla kaldı,
Filistin-
İsrail çatışmasında daha tarafsız bir tutum izledi.
2000'li yıllarda
Demokrat Parti başkan adayları
Al Gore (
2000) ve
John Kerry (
2004) seçimleri kaybettiler.
11 Eylül 2001 Saldırısı'nın toplumda yarattığı olumsuz tepkinin de etkisiyle
Amerika Birleşik Devletleri Cumhuriyetçi başkan
George W. Bush'un önderliği altında daha saldırgan bir dış siyaset izlemeğe başladı. Fakat
2005 yılından sonra Amerikan toplumunda George W. Bush'un Irak siyasetine karşı hoşnutsuzluk düzeyi artmağa başladı.
7 Kasım 2006 tarihindeki ara seçimlerde büyük bir zafer kazanan Demokrat Parti 12 yıldan sonra tekrar hem Senato, hem de Temsilciler Meclisi'nin çoğunluğunu ele geçirmeyi başardı.
İlgili Olabilecek Başlıklar:
